ilk anayasa’yı kim ne zaman yaptı

Hammurabi Kanunları

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Git ve: kullan, ara

180px Code de Hammurabi 2, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı

magnify clip, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı

Kral Hammurabi güneş tanrısı Şamaş’ın tahtının önünde

180px Code de Hammurabi 1, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı

magnify clip, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı

Akatça dilinde çivi yazısı ile yazılmış olan 282 madde

Vikipedi, özgür ansiklopedi

ilk anayasayı oluşturdu

300px Hammurabi%27s Babylonia 1.svg, hammurabi kimdir ve resimleri

magnify clip, hammurabi kimdir ve resimleri

Babil İmparatorluğu, M.Ö. 1792 – 1750.

(d. M.Ö. 1810? – ö. M.Ö. 1750) Babilin altıncı kralıydı. , Sümer Akkadları fethederek, Babil İmparatorluğu’nun ilk kralı olmuştur. Böylece Babillerin Mezopotamya üzerinde hegemonyasını kurmuştur.

Günümüzün Irak sınırlarında bulunan bölgede, Fırat ırmağının kıyısında kurulu Babil‘in o dönemdeki kent devletinin altıncı kralı olan , ülkesini M.Ö. 1792 ila M.Ö. 1750 yılları arasında yönetti. M.Ö. 1770 yılında kurduğu Babil İmparatorluğu Fırat Dicle ırmaklarının arasında kuzeyde de Ninova‘ya kadar ulaştı.

Komşuları Larsa, Mari, Asur ile 30 yıl boyunca savaştı İran körfezinden Diyarbakır‘a Zagros‘dan Batı çöllerine kadar uzanan bir imparatorluk yarattı. Hakimiyetindeki toprakları merkezi bir sistemle yönetti. Resmi yazışma düzenini kurdu. Ayrıca ilki İranda kurulan posta teşkilatını ülkesine getirtmiş, polis teşkilatını ilk belediye sistemini kendi iktidarında oluşturmuştur. Polis teşkilatı şehrin iç güvenliğini sağlıyordu, eğer bir ayaklanma ya da suç olduğunda derhal müdahale edip suçluları yakalıyorlardı. Yakalanan bu suçlular oluşturulmuş mahkemelerde kendi yazdığı 282 maddelik kanunlara göre cezalandırılıyordu, ama genelde bu cezalar çok ağır olmaktaydı. Belediye reisini kendisi atıyordu. Kurduğu belediye sistemi günümüzdekilere benziyordu, şehrin düzenlenmesi, onarılması temizlik işlerine belediye bakıyordu. Kurduğu Posta teşkilatı sayesinde şehri, mahalle mahalle sokak sokak ev numaralarına göre ayırtmıştı. Böylece bir posta istenilen doğru adrese bu şekilde ulaşıyordu. Bu sistemin yapılan arkeolojik buluntular sayesinde ilk kez zamanında yapıldığı kesinleşmiştir. bilime sanata çok önem vermekteydi özellikle de mimari konulara. Bunun da en büyük ispatı ünlü Babil Kulesi Babil Asma Bahçeleridir. İktidarı süresince kendisini tanrılaştırdı “kralların tanrısı” olarak ilan etti. Erkeklerin varis olabileceği mutlak monarşi kurdu, bu dönemde Babil ülkesinin tanrısı Marduk Sümer-Akkad topluluklarının yüksek tanrılarından biri oldu.

Yürürlükteki yasaları sisteme bağlamasıyla Hammurabi Kanunları Dünya tarihinin yasalarını temsil etti. 282 madde halinde taş sütunlara yazılan bu yazıtlar, Osmanlı İmparatorluğu‘nun çökme dönemine girmesiyle 1901-1902 yıllarında Fransız araştırmacılar tarafından keşfedilmiş Louvre müzesine taşınmıştır. Bu kanunlara göre; köleler hür insanlar arasındaki farklılıklar belirtilmiş, hür insan olmayanlara kısas kanunu (hırsızlık yaparsa elinin kesilmesi vb.) da başta olmak üzere evlilik gibi konularda günümüzde hala bazı toplumlarda uygulanan kanunlar bu dönemde ortaya çıkmıştır.

Hammurabi Kanunları

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Git ve: kullan, ara

180px Code de Hammurabi 2, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı

magnify clip, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı

Kral Hammurabi güneş tanrısı Şamaş’ın tahtının önünde

180px Code de Hammurabi 1, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı

magnify clip, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı

Akatça dilinde çivi yazısı ile yazılmış olan 282 madde

Hammurabi yasaları, M. Ö. 1760 yılı civarında Mezopotamya‘da yaratılan, tarihin en eski ve en iyi korunmuş yazılı kanunlarından biridir. Bu dönemden önce toplanan yasa koleksiyonları arasında Ur kralı Ur-Nammu‘nun kanun kitabı (M. Ö. 2050), Eşnunna kanun kitabı (M. Ö. 1930), ve İsin‘li Lipit-İştar‘ın kanun kitabı (M. Ö. 1870) yer alır.

Babil kralı Hammurabi‘nin (M. Ö. 1728-M. Ö. 1686) çeşitli meselelerde verdiği kararlar, Babil’in koruyucu tanrısı Marduk adına yapılan Esagila Tapınağı‘na dikilen bir taş üzerine Akatça dilinde yazılmıştı. Hammurabi, kendisine bu kanunları yazdıranın güneş tanrısı Şamaş‘ın olduğunu söylemiştir. Dolayısıyla kanunlar da tanrı sözü sayılıyordu.

Arkeolog Jean Vincent Scheil‘in 1901‘de Susa, Elam‘da bulduğu (bugünkü Huzistan, İran) ve Fransa‘ya taşıdığı Hammurabi Kanunları’nın yazılı olduğu stel, Louvre Müzesi‘nde sergilenmektedir. Yaklaşık iki metrelik silindirik bir taşın üstüne çivi yazısı ile yazılmış olan kanunlar tam 282 maddedir, ancak bu maddelerin 30′u (madde 66-99) şu anda okunamayacak durumdadır. 13 sayısı uğursuz sayıldığı için 13. madde yazılmamıştır.

50px Wikisource logo.svg, ilk anayasayı kim ne zaman yaptı
Vikikaynak‘ta, Hammurabi Kanunları ile ilgili metin bulabilirsiniz.

Örnekler [değiştir]

  • 195.madde:Eğer bir oğul babasına vurursa onun elleri balta ile kesilir.
  • 196.madde:Eğer bir adam başka bir adamın gözünü çıkarıra onun gözü de çıkarılır.
  • 197.madde:Eğer bir kişi başkasının kemiğini kırarsa onun kemiğide kırılır.
  • 200.madde:Bir adam kendisi ile eşit olan birinin dişini kırarsa onun da dişi kırılır.
  • 201.madde:Bir kişi azad edilmiş bir adamın dişini kırarsa bir mina altının 1/3′nü verir.
  • 218.madde:Bir doktor operatör bıçağı ile derin bir yarık açarsa ve hastayı öldürürse ya da bıçak ile bir tümörü açıp gözü keser ise doktorun elleri kesilir.
  • 226.madde:Ustanın bilgisi olmaksızın bir berber satılmayan bir kölenin üzerindeki kölelik işaretini silerse bu berberin elleri kesilir.
  • 229.madde:Bir inşaatçı herhangi bir kişi için bir bina inşa eder ve bu binayı uygun bir şekilde yapmazsa ve onun inşa ettiği bina yıkılıp sahibini öldürürse, inşaatı yapan öldürülür.
  • Bir kimse bir eve girecek delik açarsa, o deliğin önünde ölümle cezalandırılır ve gömülür.
  • Bir evde yangın çıkar ve oraya yangını söndürmeye gelen bir kimse evin sahibinin malında göz gezdirip evin sahibinin malını alırsa, kendisi de aynı ateşe atılır.
  • adam kendisine bir çocuk veren karısından ya da kendisine bir çocuk veren kadından ayrılmak isterse, o zaman karısına çeyizini geri verir ve çocuklarına baksın diye tarlanın, bahçenin ve malların bir kısmının kullanım hakkını verir. Çocuklarını büyüttüğü zaman çocuklara verilenlerden bir parça, oğlanınkine eşit olan bir parça da ona verilir. Ondan sonra kalbinin erkeği ile evlenebilir.
  • Bir adam bir kadın alır da bu kadın ona bir kadın hizmetçi verirse ve çocuklarına bakarsa; ancak, buna rağmen adam başka bir kadın almak isterse ona izin verilmez; bu adam ikinci bir kadın alamaz.
  • Bir adam bir çocuğu evlatlık alır ve oğlu olarak ona ismini verirse ve onu besleyip büyütürse, büyümüş bu çocuk bir daha geri istenemez.

Galeri [değiştir]

SocialTwist Tell-a-Friend

Etiketler: , , , , ,

Yorum yapın